Birleşmiş Milletler Batı Asya Ekonomik ve Toplumsal Kurulu (ESCWA), Arap ülkelerinin, Memleketler arası Para Fonu (IMF) tarafından yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınıyla gayrette global likiditeyi artırmak maksadıyla üye ülkelere sağlanan toplam 650 milyar dolarlık özel çekme haklarından 37,3 milyar aldığını açıkladı.

Merkezi Lübnan’ın başşehri Beyrut’ta bulunan ESCWA, “Özel Çekme Hakları ve Arap Ülkeleri: Kovid-19 Çağı ve Sonrasında Kalkınmanın Finansmanı” başlıklı bir araştırma raporu yayınladı.

Dağıtımın, hakların verilmesinden bu yana IMF’nin gerçekleştirdiği en büyük döviz dağıtımı olduğu belirtilen raporda, hükümetlerin bunlardan azamî seviyede faydalanması için yeni yaklaşımlar benimsemesi gerektiği aktarıldı.

Suudi Arabistan’ın 13,7 milyar dolar alarak bölge ülkeleri ortasında özel çekme haklarından en büyük alan ülke olduğu kaydedilen raporda, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) aldığı toplam hissenin başka Arap ülkelerinin tamamının payına muadil olduğu tabir edildi.

Ülke tarihinde eşi görülmemiş ekonomik krizin giderek derinleştiği Lübnan’ın özel çekme hakkından 865 milyon dolar aldığı lisana getirilen raporda, nüfusun yüzde 80’inin fakirlik hududu altında yaşadığı Suriye’nin de 390 milyon dolar aldığı belirtildi.

Raporda, 20 milyondan fazla kişinin bir çeşit insani yardım ve müdafaaya muhtaç olduğu Yemen’in ise 660 milyon dolar aldığı tabir edildi.

Raporda kelamlarına yer verilen ESCWA İcra Sekreteri Rola Dashti de kullanılmayan özel çekme haklarının, düşük ve orta gelirli ülkelere ve bilhassa yerinden edilmişlerin yüzde 37’sini ve dünyadaki mültecilerin yarısını içinde barındıran Arap bölgesine masrafsız olarak yönlendirilmesi davetinde bulundu.

Memleketler arası Para Fonu (IMF) Lideri Kristalina Georgieva, 23 Ağustos’ta 650 milyar dolarlık özel çekme hakkı (SDR) olarak isimlendirilen rezerv para ünitesinin üye ülkelere tahsisinin yürürlüğe girdiğini duyurmuştu.

SDR NEDİR?

SDR, 1969 yılında IMF tarafından, milletlerarası rezervlerin desteklenmesi için yaratılan bir hesap ünitesidir. SDR’nin kıymeti, global ekonomik sistemde kıymetli yer tutan ülkelerin ve nakdî birliklerin para ünitelerinden oluşan bir sepet temel alınarak belirlenir ve kelam konusu sepetin bileşimi her 5 yılda bir gözden geçirilir.

SDR’nin bedeli 5 büyük milletlerarası para ünitesinin oluşturduğu sepet kurla günlük olarak belirlenir. Bu para ünitelerinden doların sepet kurdaki oranının yüzde 42, avronun yüzde 31, yuanın yüzde 11, yenin ve sterlinin yüzde 8’erdir.

IMF, SDR’leri üye ülkelerin merkez bankalarına rezerv varlığı olarak ihraç eder. Merkez bankaları bu rezerv varlığını öbür merkez bankalarıyla istekli olarak basitçe döviz değiş tokuşu yapmak için kullanabilir.

IMF, son olarak 2009’da SDR tahsisi yapmış ve üye ülkelere global mali krizin tesirlerini hafifletmek için 250 milyar dolar fiyatında SDR rezervi temin etmişti.