YÖK Lideri Saraç’ın başkanlığında Türkiye’de misyon yapan bayan rektörler, YÖK’te düzenlenen toplantıda bir ortaya geldi. Saraç, Türk yükseköğretim sisteminde vazife alan bayan rektörlerle bir ortaya gelmelerinin çok faydalı sonuçlarının bulunduğunu tabir etti.

TBMM Bayana Yönelik Şiddetin Sebeplerinin Tüm Taraflarıyla Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Emeliyle Kurulan Meclis Araştırması Komitesi’ne geçen hafta bir bilgilendirme yaptığını hatırlatan Saraç, “Türkiye’nin, bayan akademisyen sayısında çok uygun durumda olduğunu hatta Batı Avrupa ülkeleri ile mukayese edilmeyecek seviyede üst seviyede olduğunu görüyoruz. Bayan akademisyen sayımız, Türk akademisi için yüz akı bir durum” dedi.
Avrupa Komitesi’nin bu ay sonuçlanacak bir raporunun yayımlanacağına işaret eden Saraç, “O raporda da Türkiye’nin akademide ve Ar-Ge’de bayan doktoralı iş gücü görünürlüğünün ortalamaların çok üstünde olduğu hususu ortaya çıkıyor” dedi.

AVRUPA’DAKİ BAYAN AKADEMİSYEN ORANI ARTIŞININ DURMASINDAN TELAŞ DUYUYORUZ
Avrupa Üniversiteler Birliği Lideri ile geçen ay bayan akademisyen sayılarına ait bir görüşme yaptığını aktaran Saraç, şöyle devam etti: “Kendilerine bizim bir sorumuz oldu. Avrupa üniversitelerinde bayan akademisyen oranının artışının durduğunu, bunun sebebinin ne olduğunu ve Türkiye olarak bundan telaş duyduğumuzu kendilerine söz ettik. Türkiye’nin bayan akademisyen datalarını kendilerine sunduğumuzda hayretler içerisinde kaldılar. Türkiye, akademideki bayanların görünürlüğü açısından çok güzel bir durumda, Batı Avrupa ülkelerine nazaran çok daha düzgün bir durumda. İleriye yönelik de daha da umutla bakmamıza yol açan gelişmeler de var. Şu an tahminen profesör unvanına sahip bayan akademisyenlerin erkek akademisyenlere oranında makas nispeten açık olmasına karşın bütün Avrupa’da da bu oran benzeri biçimde. Doçent bayan akademisyenlerle erkek doçent akademisyenler ortasındaki makas aralığının daha kapalı olduğunu, bayan tabip öğretim üyelerine baktığımızda ise makasın neredeyse kapanmış olduğunu, bayan araştırmacı görevlilerine bakıldığında ise bu oranın bayanlar lehine olduğunu görüyoruz. Yani Türkiye’de geleceğin profesör oranının bayanlar lehine daha fazla olacağını söyleyebiliriz.”

 BAYAN REKTÖRLERİN RAPORUNU, KARAR SİSTEMLERİMİZE YANSITACAĞIZ
Yekta Saraç, bayan rektörlerle düzenlenen toplantıya ait, şu bilgileri verdi: “Akademide bayanın güçlenmesine yönelik bir çalışma başlatıyoruz. Bugünkü toplantımız da aslında bunun bir habercisi. Bayan rektörlerimizle müzakere ettiğimiz konu, bayan akademisyen oranlarıyla ilgili bu gelişimin daha da güçlü halde nasıl devam ettirileceği, bunun üst yönetici başlığı altında nasıl daha da ileri götürüleceği konusuydu. Öteki taraftan da kız öğrencilerimizin bulundukları yerleşkede daha rahat, daha inançlı daha huzurlu bir formda eğitim öğretimlerini sürdürmelerine yönelik nasıl önlemler alınacağı konularını da müzakere ettik.

Saraç, Toplantıda bayan rektörlerden bütün bu süreçleri kendi ortalarında oluşturdukları bir sistem ile başlatarak kesin raporlandırmayı tamamlamaları ve bu bahiste kendilerinden yönlendirme beklememelerini istediklerini söyleyerek, şöyle dedi:

“Karar sistemlerimize da bu raporu yansıtacağımız konusunda kelamımızı söz ettik. Akademideki bayanın güçlendirilmesi, yerleşkelerdeki kız öğrencilerimizin daha inançlı ortamlarda daha huzurlu bir formda eğitim öğretimlerini sürdürebilmelerine ait kriterler, yeniden bayan rektörlerimiz tarafından belirlenecek. Bu bir birinci. Lakin biz öbür bir hususu eklemek istiyoruz. Bu kriterlere nazaran üniversiteleri değerlendireceğiz ve kamuoyuna bu kriterler sonucundaki üniversitelerin durumunu çok şeffaf bir formda açıklayacağız. Manisiz Üniversite Mükafatları üzere bayan öğretim üyelerinin ve üst yöneticilerin istihdamı ile inançlı yerleşke üzere fiziki kriterleri belirleyerek, üniversiteleri bir sıralamaya tabi tutacağız ve bu sıralamayı kamuoyuna açıklayacağız.”

Yekta Saraç, toplantıya katılan bayan rektörlerden bir kısmının yerleşkelerdeki bayana yönelik taciz ile ilgili cezaların yetersiz olduğu konusunda görüş bildirdiğini aktardı. Bu bahisle ilgili mevzuatta bir değişiklik gerekmesi halinde yasamanın bu bahse çok olumlu yaklaşacağına inandığını bayan rektörlere aktardığını lisana getiren Saraç, “Konunun hukuksal boyutunu da yeniden bayan rektörlerimiz ele alacak. Disiplin mevzuatında da buna yönelik rastgele bir değişiklik gerektiren bir konu var ise onların da üzerinde çalışacak olan bayan rektörlerimiz ve biz de bunu gerekli mercilere taşıyacağız” dedi. Saraç, yeni YÖK olarak tüm süreçlerde olduğu üzere bu bahiste da süreçleri açık ve şeffaf bir halde yürüteceklerini vurguladı.     

BAYAN REKTÖRLER NE DEDİ?
Düzce Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nigar Demircan Çakar, toplantıya ait AA muhabirinin sorularını yanıtladı.

Yükseköğretimdeki bayan istatistiklerine yansıyan çalışmalardan ötürü YÖK Lideri Saraç’a teşekkür eden Çakar, “Son yıllarda maalesef tahlil üretmeden, teklif getirmeden eleştirmek bir alışkanlık haline geldi. Meğer ki ülkemizde bayan alanında sayılara da yansıyan çalışmalar yapılıyor. Bu çerçevede 10 vakıf, 8 devlet üniversitesinde olmak üzere Türkiye’de 18 bayan rektör misyon yapıyor. Yükseköğretim alanındaki bayan akademisyen sayısı da Avrupa ortalamalarının da çok üstünde.” diye konuştu.
Toplantıda, Türkiye’yi bayan akademisyenlerin büyük bir cazibe alanı ve çok bedelli bilimsel projeler ve kıymetler üretebilecekleri bir alan haline getirebilmek için yapılabilecekler konusunda istişarelerde bulunduklarını lisana getiren Çakar, “YÖK Akademi Liyakat Platformu’nun fonksiyonel hale getirilmesi ve tüm üniversiteler tarafından kullanılması, yükseköğretimde bayanların liderlik alanlarına da talip olabilecekleri, cüret verici ve motive edici atmosferler oluşturulması da tekliflerimiz içinde bir kesim.” değerlendirmesinde bulundu.

TACİZİN ÜNİVERSİTELERE YANSIMASINI ORTADAN KALDIRACAK BİR KIYMETLENDİRME YAPACAĞIZ
İstanbul Aydın Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yadigar İzmirli ise bayan akademisyenler ve üniversitelerde bayan profili konusunda bugüne kadar verdiği takviye ve getirdiği yeni açılım için YÖK Lideri Saraç’a teşekkür etti.

Yükseköğretimde bayan öğretim elemanı sayısının AB üniversitelerinin çok önüne geçtiğini vurgulayan İzmirli, YÖK 100/2000 Projesi’ndeki bayan araştırmacı sayısındaki artışla bu sayının giderek artacağını söyledi.

Bayanların üst idarede de vazife almaları konusunda son yıllarda büyük atılımların yapıldığını söz eden İzmirli, bayan rektör sayısının en fazla olduğu periyodun yaşandığını, bayan dekanlarla birlikte üst yöneticilikte de Türkiye’nin Avrupa ortalamalarının üzerinde bulunduğunu söz etti. YÖK’teki toplantının da son derece verimli geçtiğini ve YÖK’ün bu hususta getirdiği yeni açılımlardan büyük memnuniyet duyduğunu lisana getiren İzmirli, bayan rektörler olarak bayan araştırmacılar için liyakat temelli bir görevlendirmenin olması gerektiği konusunda görüş bildirdiklerini aktardı.

Yükseköğretimdeki öğrencilerin yüzde 50’ye yakının kız öğrencilerden oluştuğunu ve bu öğrencilerin yaşadığı kimi ezalar olduğunu lisana getiren İzmirli, “Kadın ve şiddeti bir ortaya getirmekten üzülerek bahsettiğimiz bir bahis gündemde. Bayana yönelik şiddetin, tacizin üniversitelere yansımasını ortadan kaldıracak inançlı yerleşke üzere çalışmaları da kapsayacak bir kıymetlendirme yapacağız. İnşallah yükseköğretimimizde daha inançlı daha huzurlu gelişime açık bir jenerasyonun muştusunu vermek isteriz” dedi.