DSM-5 Teşhis Ölçütleri Müracaat El Kitabında, Borderline Kişilik Bozukluğu kişilik bozukluklularının içinde bulunduğu B Kümesi başlığı altında göstermiştir.

Sınırdurum Kişilik Bozukluğunun esas özelliği şahıslar ortasındaki bağ ve bağlantı üsluplarında kimlik hissinde ve duygulanımında çelişki olması ve dengeli olarak görülmeyen güdüleri denetim altına almakta kahır yaşamalarıdır. Toplum içinde yaygın olma ve daima görülme oranı %2-3 iken psikiyatri klinikleri incelendiğinde ise kişilik bozukluğu hadiselerinin %30-60’ını oluşturdukları görülmektedir. Bayanlarda görülme oranı erkeklere nazaran 3 kat daha fazladır. Bu bireyler gerçek olmayan terk edilme kaygısıyla ziyadesiyle uğraşır (5th ed.; American Psychiatric Association, 2013).

Sevdikleri bireylerin, arkadaşlarının ve yakınlarının onları terk edip gitmelerinden ziyadesiyle korkarlar ve bu usul kaygılara maruz kalmamak için çok zahmet ve efor içine girerler. Yakınlarını ve sevdikleri insanları denetim altında tutabilmek ismine, onları suçluluk psikolojisine sokmak, ruhen ve vicdanen çöküntü içine sokmak ve duygusal yıkım yaşatmak üzere değişik metotlara baş vururlar (5th ed.; American Psychiatric Association, 2013)

Karşısındaki bireylerin özelliklerini ziyadesiyle abartma ya da yerin tabanına sokma niyetlerine ve bu fikirler ortasında gelgitler yaşamasına, sebep olan gergin ve dengeli olmayan bireyler ortası bağlantılara sahiptirler (5th ed.; American Psychiatric Association, 2013).

DSM-5 Teşhis Ölçütleri Müracaat El Kitabı’nın belirtildiği hali ile, bir bireye Sınırdurum Kişilik Bozukluğu teşhisi koyabilmek için aşağıda bulunan hususların en az beş adedini ya da daha fazlasını bulunduruyor olması gerekmektedir (American Psychiatric Association, 2013).

DSM-5 Teşhis Ölçütleri Müracaat El Kitabı’nın Narsistik Kişilik Bozukluğu bulunan bireyler için listelediği teşhis kriterlerinin aşağıda verilen formda belirtilmesi mümkündür.

1. Kişi gerçekte var olma ihtimali olan ya da hayali bir terkedilme senaryosundan bile kaçınmak için ziyadesiyle vakit harcar (5th ed.; American Psychiatric Association, 2013).

2. Kişilerarası alakalar açısından bakıldığında, karşısındaki bireyleri kendi gözünde yüceltme ve yerme olmak üzere iki uç ortasında kurulan tutarsız bağlantılar olduğu görülmektedir (American Psychiatric Association, 2013).

3. Kimlik konusunda karmaşa yaşamaktadır. Kişinin benlik algısında tutarlılıktan kelam edilemez (American Psychiatric Association, 2013)

4. Kişi sonucunu düşünmeden ve kendisine ziyan gelme ihtimali yüksek olan dürtüsel davranışlarda bulunur. Bu dürtüsel davranışlara örnek olarak, parasının tüketimi konusunda hesapsız davranma, sorun yaratabilecek cinsel bağlantılar, uyuşturucu ve uyarıcı husus kullanımı, kendisinin ya da bir diğerinin hayatını tehlikeye atacak halde araç kullanımı olabilir (Öztürk, Uluşahin, 2016).

5. Kişinin intihar kanısı olmasa bile etrafındaki insanları huzursuz etmek ve göz korkutmak için öyleymiş üzere davranır ya da tekrarlayan intihar davranışları gösterir.

6. Sınırdurum Kişilik Bozukluğu kişinin duygulanımında net bir biçimde tutarsızlığa sebep olur (American Psychiatric Association, 2013).

7. Kendisini daima olarak boşlukta hissederler.

8. Öfkesini yönetme konusunda sorun yaşama, ağır öfke nöbetleri ya da uzun süren öfke hali

9. Kişi devir dönem paranoid fikirlere sahip olabilir ya da gerilime bağlı disasiyasyon belirtileri görülebilir.

Sınırdurum Kişilik Bozukluğu DSM-5 içerisinde yer aldığı vakitten beri bu kişilik bozukluğunu birinci eksenin içine almasına yönelik efor sarf edilmektedir. Birtakım araştırmacılar Sınırdurum Kişilik Bozukluğunu şizofreniye yakın bir noktaya koymaya çalışırken bu hususta birçok araştırmacı duygudurum ile ilişkilendirmektedir (Belli, H., Ural, C., Akbudak, M., 2013).

Geçmişte yapılan çalışmalarda Sınırdurum kişilik bozukluğun seyrinde ilaçların ve psikoterapi kullanılmasının kıymetli olduğu görülmüştür. Tıpkı vakitte hastalığın incelenmesinde teşhis koyabilme ismine daha fazla teşhis aracının bulunması gerektiği de anlaşılmıştır (Aydemir, 2015)

Borderline Kişilik Bozukluğu, birçok benzerlik olması nedeni ile öteki hastalıklarla karıştırılabilmektedir. Başka bozukluklar vilayetle karıştırılıyor olması olağan olarak kabul ediliyor. Şahsa teşhis koyma sürecinde ihtimamlı bir süreçten geçirilesi karışıklıkların önlenmesi açısından değerli olacaktır (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Borderline Kişilik Bozukluğu ve Histriyonik Kişilik Bozukluğunun ortak özellikleri olan şahıslarda iki bozuklukta da emellerine ulaşmak için etrafında bulunan herkesi çıkarları doğrultusunda sömürme kelam mevzusudur. Bu iki bozukluğu birbirinden ayırmak için bakılması gereken değerli nokta, kişinin boşluk hissinden kelam ediyor olması ve intihara yönelik fikirlerdir (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Narsisistik Kişilik Bozukluğu ve Sınırdurum Kişilik Bozuklukları incelendiğinde iki bozuklukta da çok süratli bir biçimde ve gösterilmesi gerekenden fazla öfke durumu görülmektedir (Kernberg, 1975).

Antisosyal Kişilik Bozukluğu ve Sınırdurum Kişilik Bozukluğu daDSM- 5 Teşhis Ölçütleri Müracaat El Kitabında tıpkı küme altında yer almakta ve karakteristik özellikleri bakımından birbirlerine benzeri özellikleri olduğu görülmektedir (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Bağımlı Kişilik Bozukluğu ve Sınırdurum Kişilik Bozukluğu incelendiği vakit, iki kişilik bozukluğunda da terk edilme durumuna karşı çok reaksiyon ve terk edilme kanısı ile ortaya çıkan bunaltı olduğu görülebilir (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Psikoz ve Sınırdurum Kişilik Bozukluğu değerlendirildiği vakit,Sınırdurum Kişilik Bozukluğu olan hastalarda, birtakım vakit ve durumlarda çözülme işaretleri, algıda belli bir seviyede bozukluk belirtileri ya da paranoid içerikli kanılar olduğu görülmüştür. Bu durumlar göz önünde bulundurularak şahsa psikoz tanısı koyulabilmektedir (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Dikkat Edilmesi Gereken Başka Durumlar ve Sınırdurum Kişilik Bozukluğu

Ergenlik periyodu tipik özelliklerinden gel gitleri olan hayat sitili istikametinden bakıldığı vakit Sınırdurum Kişilik Bozukluğu teşhis kriterlerine benzerlik göstermekte olduğu ve karışıklık yaratabileceği görülmektedir (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Birey tedavi sürecine başlatılmadan evvel teşhis koyma sürecinin titizlikle yapılması gerekmektedir. Teşhis koyma sürecinde yaşanabilecek zahmetlerden bir tanesi de bireyde Sınırdurum Kişilik Bozukluğu ile yeme bozuklukları yahut husus kullanımı üzere öbür rahatsızlıklar ve davranış alışkanlıklarının da bulunması durumudur (Öztürk, Uluşahin, 2016).

Daha evvel tıpkı DSM-5 Teşhis Ölçütleri Müracaat El Kitabı Sınırdurum Kişilik Bozukluğu teşhis kriterlerinde de belirtildiği üzere birey çok sevme ya da tam aykırısı nefret etme, yüceltme yahut yerme üzere iki uç niyetin ortasında gel git yaşaması durumudur. Bu bireylerin buhran yaşama olasılıkları hayli yüksektir, bunun sebebi olarak; kişinin etrafındaki beşerlerle irtibatı olumsuz etkilemekte ve tekrar birebir durum kendinse karşı yaklaşımını da etkilemektedir (Orçunlular, 2016).

Sınırdurum kişilik gelişmesinde kıymetli rol oynayan risk faktörleri; biyolojik nedenler, ebeveynlerden ayrılması, aile içi şiddete maruz kalma, evlatlık edinilme, aile üyelerinden birinde ya da birkaçında cürüm kıssalarının olması, uygun görülmeyen ebeveyn davranışı ve tavırlarına maruz kalma, doğum anında meydana gelen risk faktörleri birinci dereceden akrabalarda psikiyatrik bozuklukların bulunması durumu, korku bozuklukları, depresyon ve intihar eğilimleri, çocukluk periyodu istismarlarıdır (Öztürk, Uluşahin, 2016)

Sınırdurum Kişilik Bozukluğu birkaç temel nokta üzerine odaklanır; Şahıslar ortası münasebetlerde, benlik algısında ve duygulanımdaki değişkenlik ve besbelli dürtüsellik. Evvelce kendilerine yönelik algıları farklılıklar gösterir, kendisini çok hoş, çalışkan, zeki olarak görürken bir anda değişen hisleri ve fikirleri sebebi ile kendisini çok kıymetsiz, işe yaramaz biri olarak algılayabilir. Sınırdurum Kişilik Bozukluğu tanısı alan şahısların çocukluk çağlarında bakım verenler tarafından az denebilecek ölçüde ilgi görmesinin yarattığı olumsuz sonuçlar olabilmektedir. Bu durumun tam zıddı olacak formda çocukluk devrinde ağır ve baskıcı bir formda denetim altında bulunmaktan kaynaklanan, bağımsızlığının kısıtlanarak özerliğinin gelişmesinin önlenmesi ve kişinin öz benline yönelik belli tanımlamalar yapamaması birebir formda sonuçlanabilmekte olduğunu göstermektedir (Öztürk, Uluşahin, 2016).