Obezitenin en kıymetli boyutlarından biri bedendeki abdominal (karın bölgesi) yağlanmadır. Münasebetiyle obeziteyi değerlendirmede kullandığımız ölçüm metotlarından biridir.

Ülkemizde bel etrafı ölçümü yapılmış altı çalışmada bayanlarda ortalamamız 89.7 cm, erkeklerde 93.6 cm olduğu hesaplanmıştır. Bu bedeller bayanlarda Amerikan halkı için olağanın üstü olarak tanımlanan hudut pahadan (88cm) yüksek, erkeklerde ise nispeten düşük(102 cm) olsa da, Milletlerarası Diyabet Birliği (IDF) tarafından Avrupa, Doğu Akdeniz, Ortadoğu halkları için önerilen üst hudut kıymetlerinden (kadınlarda 80cm, erkeklerde 94 cm) bilhassa bayanlarda besbelli biçimde yüksek, erkeklerde ise tam sondadır.

Ülkemizde, abdominal obezite prevalansı, bayanlarda %51, erkeklerde %21 olarak saptanmıstır. Bu bulgu Türk bayanında erkek tipi yağlanmanın standart obeziteden de fazla olduğunu göstermektedir.

Pekala bel etrafımız kaç cm olmalı?

Memleketler arası Diyabet Federasyonu (IDF) obezite tarifi yapılırken bilhassa popülasyona mahsus bel etrafı kesim noktalarının kullanılmasını önermiştir. IDF, bu dataların mevcut olmadığı toplumlarda bölgesel kıymetlerin dikkate alınmasını tavsiye etmekte (2. Görselde toplumdan topluma değişen kıymetler yer alıyor).

2018 yılında hazırlanan Obezite ve Teşhis ve Tedavi kılavuzunda;

Türk toplumunda bel etrafı ölçümü için kullanılan pahalar (Avrupanın santral obezite için belirlemiş olduğu sayılar kullanılıyor

Bayanlarda >80 cm, Erkeklerde >94 cm şeklinde) Türk toplumunun özelliklerini ve risk profilini düzgün halde yansıtmadığı belirtilmiştir.

Türk toplumu için yapılmış çalışmalardan TURDEP datalarına nazaran bel etrafı Erkeklerde >96cm, Bayanlarda >90cm olarak

Türk Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği’nin (TEMD) yaptığı çalışmada ise Erkeklerde >100cm, Bayanlarda >90cm abdominal obezite kriteri olarak önerilmiştir.

Sonuç olarak bu kılavuza nazaran ülkemizde kullanılması önerilen bel etrafı pahaları;

Bayanlarda; Fazla kilolu >80cm, Obez >90cm

Erkeklerde; Fazla kilolu>90 cm, Obez>100cm halinde teklif sunulmuştur.

Kaynaklar:

Turk Kardiyol Dern Ars 2018;46(7):577-590 doi: 10.5543/tkda.2018.62200

Obezite Teşhis ve Tedavi Kılavuzu, 2018